Cmentarzysko z okresu wpływów rzymskich w Niewieścinie

[06.02.2018] Na początku grudnia 2017 r. zakończyły się archeologiczne ratownicze badania wykopaliskowe w granicach odcinka nr 2 realizowanej inwestycji. Bez wątpienia najciekawszego odkrycia dokonano w okolicach miejscowości Niewieścin.  W trakcie badań zarejestrowano tam cmentarzysko birytualne pochodzące z okresu wpływów rzymskich epoki żelaza (200 lat p.n.e. – 375 r. n.e.). Nekropolia ta identyfikowana jest z zamieszkującymi wówczas te tereny przedstawicielami ludności kultury wielbarskiej. Cechą charakterystyczną tej ludności jest birytualizm, którego przykład obserwujemy na omawianym stanowisku. Termin ten oznacza, iż w obrębie jednego cmentarzyska, pochodzącego z jednej fazy użytkowania, występują dwa różne obrządki pogrzebowe – szkieletowy i ciałopalny.

W granicach badanego obszaru omawiana nekropolia liczyła 9 pochówków, z czego dwa to groby ciałopalne (ryc. 1), siedem pozostałych to groby szkieletowe (ryc. 2-4). Wśród pochówków ciałopalnych wyróżniono jeden grób popielnicowy oraz jeden grób jamowy. Wśród sześciu grobów szkieletowych, pięć zorientowano na osi północny-wschód – południowy-zachód z głową skierowaną w stronę północno-wschodnią, jeden natomiast na osi północ-południe, z głową skierowaną w stronę północną. Jedynie w czterech grobach stwierdzono obecność szkieletów ludzkich o dobrym stanie zachowania, umożliwiającym analizę. Wstępna analiza antropologiczna wykazała, iż wszystkie odnaleziono groby to pochówki osób dorosłych, zarówno kobiet jak i mężczyzn.

 Mimo, iż cmentarzysko nosiło ślady rabunków z czasów swego funkcjonowania lub krótko po nim, odnaleziono przedmioty zabytkowe stanowiące pierwotnie wyposażenie grobowe. Do najciekawszych pozyskanych zabytków należą bogato zdobione brązowe zapinki (ryc. 6), szklane koraliki stanowiące elementy kolii oraz fragmenty ozdób srebrnych (ryc. 5). Szczegółowa analiza zarówno szczątków ludzkich jak i pozostałych zabytków przeprowadzona zostanie w ciągu 12 miesięcy.

Na podstawie wyników niniejszych badań Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Bydgoszczy podjął decyzję o poszerzenie zasięgu archeologicznych badań ratowniczych na stanowisku w Niewieścienie. Badania wykopaliskowe kontynuowane będą, gdy tylko pozwolą na to warunki atmosferyczne.